Tuintips voor augustus

Tuintips voor augustus

Augustus is de maand waarin de zomer haar absolute hoogtepunt bereikt. De borders staan volop in bloei, de vruchten in de moestuin rijpen snel en insecten zoals vlinders, bijen en hommels vliegen af en toe hoorbaar van bloem naar bloem. Toch is augustus niet alleen een maand van achteroverleunen en genieten. De warme en soms droge dagen vragen om gerichte aandacht om de tuin vitaal te houden. Bovendien is dit het moment om kritisch naar je borders te kijken: waar vallen gaten en welke hoeken kunnen nog wel wat kleur of structuur gebruiken?

De sleutel voor deze maand is herstel en voorbereiding. Door uitgebloeide bloemen systematisch te verwijderen, stimuleer je planten tot een verrassende tweede bloei. Tegelijkertijd tref je nu al de eerste voorbereidingen voor het najaar en het komende voorjaar, bijvoorbeeld door zaden te verzamelen en specifieke najaarsbollen te planten. Wie nu slimme keuzes maakt, verlengt het zomergevoel in de tuin aanzienlijk.

Gazon onderhoud en aanleg

In augustus krijgt het gazon het vaak zwaar te verduren door de warmte en intensief gebruik. Als het gras goed blijft groeien, blijft de mat sappig en sterk.

Daarnaast is augustus, tegen de verwachting van velen in, een uitstekende maand om een volledig nieuw gazon aan te leggen of kale plekken bij te zaaien. De bodem is nu door en door opgewarmd en de nachten worden geleidelijk wat vochtiger. Hierdoor kiemt graszaad in deze periode razendsnel en krijgt onkruid minder kans om het jonge gras te overwoekeren.

Meer weten over gazononderhoud? Lees onze blog over gazononderhoud het gehele jaar door

Checklist

• Zaai kale plekken in of start met de aanleg van een nieuw gazon.
• Houd de maaihoogte op 4 tot 5 centimeter bij aanhoudende warmte om uitdroging van de wortels te voorkomen.
• Besproei nieuw ingezaaid gras herhaaldelijk met een fijne nevel, zodat de toplaag niet uitdroogt.

Hagen knippen

Snelgroeiende hagen zoals liguster, coniferen en leylandii-hagen hebben na hun voorjaarssprint vaak weer lange, losse scheuten gemaakt. Augustus is de perfecte maand om deze hagen voor de laatste keer dit jaar strak in model te brengen. Het is belangrijk om dit klusje niet uit te stellen tot diep in het najaar. De jonge scheuten die na deze knipbeurt ontstaan, hebben namelijk nog voldoende tijd en zonlicht nodig om voor de eerste nachtvorst af te rijpen. Zo voorkom je vorstschade in de winter.

Net als in het voorjaar geldt ook nu: kies je moment zorgvuldig. Snoei nooit op een snikhete, zonnige dag. De bladeren die plotseling blootgesteld worden aan de felle zon kunnen direct verbranden, wat een dorre, bruine gloed op de haag achterlaat.

Checklist

• Knip snelgroeiende hagen strak in model.
• Plan het snoeiwerk op een bewolkte of koelere dag om bladverbranding te voorkomen.
• Snoei niet te diep in het oude hout bij hagen die daar slecht tegen kunnen, zoals de meeste coniferen.

Zomersnoei, nieuwe bloei en zaden verzamelen

Veel vaste planten en eenjarigen vertonen aan het begin van augustus de eerste tekenen van uitbloei. Door deze oude bloemen consequent weg te knippen, voorkom je dat de plant energie steekt in het aanmaken van zaden. Die energie wordt hierdoor direct omgeleid naar slapende bloemknoppen, wat bij soorten zoals lupine, ridderspoor, Geum en Alchemilla (vrouwenmantel) zorgt voor een prachtige tweede bloei in de nazomer.

Vind je het juist leuk om zelf planten op te kweken? Laat dan bij een aantal specifieke soorten de bloemen wél zitten. Planten zoals de klokjesbloem, toorts, sleutelbloem en steenanjer dragen nu rijpe zaden. Je kunt deze eenvoudig oogsten. Laat de zaden thuis goed drogen op een droge, geventileerde plek en bewaar ze in papieren zakjes voor het volgende voorjaar.

Checklist

• Knip uitgebloeide bloemstengels van vaste planten terug om een tweede bloei te stimuleren.
• Verzamel rijpe zaden op een droge dag en bewaar ze in zuurvrije papieren zakjes.
• Plant nu potgekweekte planten, zoals een bloeiende vlinderstruik, om directe kleur en extra vlinders naar de tuin te halen.

Specifieke bollen en knollen planten

Hoewel de grote voorjaarsbollen pas in het najaar de grond in gaan, is augustus de aangewezen periode voor een selecte groep bijzondere bollen en knollen. Dit is de natuurlijke rusttijd voor de madonnalelie (Lilium candidum), wat betekent dat ze nu direct geplant moeten worden om volgend jaar te schitteren.

Ook de knollen van de herfsttijloos (Colchicum) en specifieke in de herfst bloeiende krokussen (Crocus kotschyanus en Crocus speciosus) horen nu in de grond. Zij hebben een omgekeerd ritme: je plant ze in augustus, zodat ze dit najaar al kleur geven aan de border, terwijl het blad pas in het volgende voorjaar verschijnt.

Checklist

• Plant madonnalelies direct in de grond tijdens hun korte rustperiode.
• Plant herfsttijloosknollen op een diepte van circa 10 centimeter.
• Plant herfstbloeiende krokussen op een diepte van circa 6 centimeter op een zonnige plek.

Moestuin en kruiden

De moestuin levert in augustus de grootste oogst van het jaar. Tomaten, courgettes, bonen en komkommers groeien bij warm weer sneller dan je kunt eten. Bij tomaten blijft het noodzakelijk om wekelijks te ‘dieven’: het verwijderen van de okselscheuten. Hierdoor blijft de energie naar de rijpende vruchten stromen. Haal bovendien aan het eind van de maand het onderste blad weg rondom de tomatentrossen, zodat de zon er direct op kan schijnen voor een betere rijping.

Kruiden zoals basilicum, munt en bieslook groeien hard. Door de toppen regelmatig diep weg te knippen, stimuleer je de plant om onderin weer fris, mals blad aan te maken. Dit voorkomt dat de kruiden gaan bloeien; bloei maakt het blad vaak taai en bitter van smaak.

Checklist

• Blijf tomatenplanten consequent dieven en dun het blad rondom de vruchten uit.
• Oogst courgettes wanneer ze nog compact zijn, dan zijn ze het lekkerst en blijft de plant nieuwe vruchten aanmaken.
• Knip kruiden regelmatig diep terug om bloei te voorkomen en jonge scheuten te stimuleren.
• Zaai najaarsgroenten zoals veldsla, spinazie en winterpostelein op vrijgekomen plekken.

Potten, bakken en het terras

Planten in potten en hanging baskets hebben het in augustus zwaar. Door de beperkte hoeveelheid grond en de hoge temperaturen verdampt het water in een pot razendsnel. Op warme dagen is een dagelijkse controle noodzakelijk. Geef bij voorkeur vroeg in de ochtend water, zodat de planten met een stevige buffer de hete dag ingaan, of juist laat in de avond wanneer de zonkracht weg is.

Omdat eenjarige zomerbloeiers in potten al maanden onafgebroken presteren, raakt de voeding in de potgrond nu volledig uitgeput. Geef ze daarom elke twee weken organische plantenvoeding mee met het gietwater om de bloei tot diep in de herfst aan de gang te houden.

Checklist

• Controleer potten en bakken bij warm weer dagelijks (soms tweemaal daags) op vocht.
• Meng elke twee weken organische voeding door het gietwater van eenjarigen.
• Pluk consequent de uitgebloeide bloemen uit terrasbakken om de vorming van nieuwe knoppen te activeren.
• Houd de terrasvoegen schoon door regelmatig te vegen of te krabben voordat onkruid zaad kan schieten.

Vijveronderhoud

De zonkracht in augustus zorgt ervoor dat het vijverwater flink opwarmt. Dit stimuleert de groei van algen, zoals draadalg en zweefalg, enorm. Wanneer de algen de overhand krijgen, daalt het zuurstofgehalte in het water, wat gevaarlijk is voor vissen en het overige onderwaterleven. Zorg voor voldoende zuurstofplanten (zoals glanzend fonteinkruid of waterpest) om te concurreren met de algen om de beschikbare voedingsstoffen.

Door de warmte verdampt er ook veel water uit de vijver. Vul de vijver indien nodig bij, maar doe dit bij voorkeur in kleine stappen met leidingwater om grote schommelingen in de watertemperatuur en de waterwaarden te voorkomen.

Checklist

• Verwijder overtollige draadalg handmatig met een ruwe stok of een fijn schepnet.
• Vul de vijver bij langdurige droogte in kleine hoeveelheden bij.
• Houd de vijverpomp en het filter schoon zodat het water constant in beweging blijft en zuurstof opneemt.
• Snoei woekerende oeverplanten iets terug zodat er voldoende licht op het wateroppervlak blijft vallen.

Blijven schoffelen en water geven

Onkruid groeit in augustus onverminderd door. Door regelmatig te schoffelen op een zonnige, droge dag, snijd je het onkruid net onder de grond af. De zon doet vervolgens de rest van het werk door de losse plantjes binnen een paar uur te laten uitdrogen, zodat je ze niet eens hoeft op te ruimen.

Wat betreft water geven in de borders blijft de regel uit juni onverminderd van kracht: geef liever één of twee keer per week een zeer grote hoeveelheid water dan elke dag een klein beetje. Richt de waterstraal altijd direct op de bodem aan de voet van de plant. Nat loof in de warme avonduren vergroot de kans op schimmelziekten zoals meeldauw.

Checklist

• Schoffel bij voorkeur op zonnige dagen zodat losgemaakt onkruid direct verdroogt.
• Sproei minder frequent, maar geef per keer een flinke hoeveelheid water zodat het vocht diep doordringt.
• Giet direct aan de basis van de planten en houd het blad zo droog mogelijk.
• Breng een mulchlaag aan (zoals grasmaaisel of compost) in droge borders om verdamping tegen te gaan.

Maandchecklist tuin augustus

• Het gazon een standje hoger maaien tijdens hete, droge periodes.
• Snelgroeiende hagen zoals liguster en coniferen voor de laatste keer strak knippen.
• Uitgebloeide bloemen van vaste planten verwijderen voor een tweede bloei.
• Rijpe zaden van favoriete planten oogsten en droog bewaren.
• Najaarsbollen en knollen zoals de madonnalelie en herfsttijloos planten.
• Tomatenplanten in de moestuin consequent blijven dieven en oogsten.
• Eenjarige zomerbloeiers in potten tweewekelijks bijvoeden met organische voeding.
• Vijverwater controleren op algengroei en tijdig handmatig reinigen.
• Borders diepgaand en gericht water geven aan de basis van de planten.
• Regelmatig schoffelen op droge dagen om onkruid effectief voor te blijven.

Tuintips voor de overige maanden

Januari | Februari | Maart | April | Mei | Juni | Juli | September | Oktober | November | December